A A A

Mewy

Grzbiet i skrzydła mewy żółtonogiej są łupkowoszare lub czarne, reszta upierzenia bia­ła, a nogi żółte. Odmiennie niż inne gatunki morskie, występuje ona na stosunko­wo niewielkim obszarze, się­gającym od Francji do Morza Białego. Wnika ona także daleko w głąb wzdłuż rzek . Gnieździ się podobnie jak mewa srebrzysta - wśród roślinności i między głazami. Młode pokryte są żół­tawym puchem Podobnie ubarwiona, ale znacznie większa jest mewa siodłata łatwa do rozpoznania w stro­ju godowym po jasnych sto­pach barwy mięsa. Żyje na wybrzeżach Europy północ­nej i północno-wschodnich wybrzeżach Ameryki Północ­nej. Już nazwa mewy trójpal-czastej wskazuje na brak u niej tyl­nego palca. Dorosły ptak jest biały, z wyjątkiem szarego siodła i czarnych końców skrzydeł. Młode są podobnie ubarwione jak dorosłe, mają jednak na karku wąski czarny prążek, a w locie widać u nich na skrzydłach wąskie prążki biegnące wzdłuż skrzydła. Mewa trójpalczasta jest ptakiem otwartych mórz, gnieździ się zwykle w towa­rzystwie innych ptaków mor­skich na ptasich górach pół­nocnego Pacyfiku i północne­go Atlantyku. Rybitwy odróżniają miarami i krótkimi, | latają niezwykle lekkj jest smukłe: dziób, s ogon. Rybitwa zwyczajn ma około 35 cm dłu na głowie czarny kasl są jasnoszare, nogi z czarnym szpicem. . Rybitwy odróżniają się od mew mniejszymi roz­miarami i krótkimi, zgrabnymi nogami. Ptaki te latają niezwykle lekko i zręcznie. Wszystko u nich jest smukłe: dziób, skrzydła i widełkowato wycięty ogon. Rybitwa zwyczajna ma około 35 cm długości. W stroju godowym ma na głowie czarny kask. Wierzch skrzydeł i grzbiet są jasnoszare, nogi czerwone, dziób czerwony z czarnym szpicem. Gniazdo rybitwy jest nieskom­plikowane, stanowi je zwykle zagłębienie w piasku, może jednak także być zbudowane z naniesionych trzcin Zaloty rybitwy zwyczajnej odbywają się wiosną, i to zarówno na ziemi, jak i w powietrzu. Do zalotów w locie należy ceremonia, w czasie której samiec niesie w dziobie małą rybkę a samica goni go na dużą wysokość. W czasie lotu wy­dają przeraźliwe wrzaski. Przy chwytaniu zdobyczy rybitwa zwyczajna wznosi się w górę, nisko lecąc nad wodą, opada, utrzymuje się na jednej wysokości lub zawisa w miejscu szybko trzepocząc uniesiony­mi w górę skrzydłami i nagle szybko opada, uderzając tak mocno o wodę, że pryska ona wysoko. Ojczyzną rybitwy zwyczajnej jest Europa. Azja i Ameryka Północna. Na zimowiska odbywa dalekie wędrówki. Młode ptaki, zdolne już do lotu. mogą mieć jeszcze na głowie pisklęcy puch Rybitwa czubata niemal tak duża jak mewa śmieszka, ma krótki, widełkowaty ogon i długi czarny dziób z żółtym szpicem. Gnieź­dzi się tylko lokalnie na wybrzeżach Europy i na południowo-wschodnim wybrzeżu Ameryki Pół­nocnej. Często tworzy mieszane kolonie ze śmieszką Mała rybitwa białoczelna dłu­gości 22 cm. ma na głowie czarny kask, a na czole białą smugę Ptak ten gnieździ się zarówno na wybrzeżach morskich, jak i nad wodami słod­kimi wszystkich kontynentów, z wyjątkiem Ame­ryki Południowej. Rybitwy z rodzaju Chlidonias mają szatę godową ciemniejszą niż poprzednie, są mniejsze, mają mniej widełkowaty ogon. a ich ulubionym środowiskiem są płytkie, zamulone zbiorniki słodkowodne. Tu gnieżdżą się w niewielkich koloniach i latając nisko nad wodą wypatrują zdobyczy. Żywią się głównie owadami i ich larwami. Rybitwa czarna buduje gniazdo najchętniej na pływających, butwiejących roślinach, na silnie zabagnionych miejscach niewiel­kich stawów i jezior, niekiedy także wśród trzcin w pierwszym roku życia, na prawo zaś starego ptaka w-upierzeniu przejściowym. Pomijając znacz­nie dłuższe skrzydła, rybitwa ta jest wielkości kosa. Gnieździ się w Europie, Azji Mniejszej i dalej na wschód do Azji środkowej, a także na dużych obszarach Ameryki Północnej. W szacie godowej rybitwa ta jest prawie całkowicie czarna i czarnoszara. widać w locie słabe wycięcie ogona. Poza okresem godowym czoło, szyja i spód ciała zarówno u mło­dych, jak i dorosłych, są białe. Na piersi widoczne są po bokach ciemne piętna widzimy po lewej stronie dwa młode ptaki Białe policzki kontrastujące z czarnym kaskiem na głowie i ciemnoszary spód ciała są charakterystycz­ne dla rybitwy białowąsej tej samej wielkości co poprzedni gatu­nek. W locie widać biały spód skrzydeł. Gnieździ się podobnie jak rybitwa czarna, a nierzadko oba gatunki tworzą wspólne kolonie. Jej ojczyzną są cieplejsze rejony Europy i Azji, Afryka południowa i Australia. Niezaprzeczalne są wyraźne podobieństwa ale z pingwinami, jednakże zalicza się je do siewkokształtnych. a niektórzy ornitolodzy uwa­żają je za odrębny rząd. W odróżnieniu od pingwi­nów, alki zamieszkują morza arktyczne i umieją latać. Ich lot jest prostoliniowy, szybki i wytrwały. Startować mogą tylko z wzniesionych miejsc, zaś jeden gatunek potrafi poderwać się z płaskiej ziemi. Z wody wznoszą się one po dwunastometro-wym starcie, pracując szybko nogami i potężnie uderzając skrzydłami. Ich właściwym żywiołem jest woda. Pływają dobrze dzięki nogom opatrzonym błoną pływną i znakomicie nurkują. Przy tym nogi służą im tylko jako ster, podczas gdy narządem napędowym są krótkie skrzydła skierowane ku tyłowi i dołowi. Mogą przebywać pod wodą do 2 minut i osiągać głębokość nurkowania 20—30 m. Żywi je morze - jedzą ryby, skorupiaki i robaki. Na ląd wychodzą tylko w okresie lęgowym. Gnież­dżą się wówczas w koloniach na opadających wy­stępach skał, wysiadując przez 24—36 dni zniesione tylko jedno jajo. Wysiadują je oboje rodzice i oboje troszczą się następnie o potomka będącego nie­zupełnym zagniazdownikiem. Karmią go aż do 18 dnia życia, po czym, jeszcze nie umiejącego latać, zrzucają ze skały. Nawet jeśli młody ptak trafi nie do wody. lecz na kamienie, nie rani się. gdyż przy spadaniu skrzydła działają jak spadochron, a gęste upierzenie osłania drobne ciało ptaka. Jakkolwiek alki nie budują właściwego gniazda, a jajo leży na gołej skale, jest ono znoszone w zagłębieniach lub rozpadlinach skalnych, do których, jak do gniazd, wiernie wracają młode ptaki po uzyskaniu dojrza­łości płciowej. Atlantyku. Jakkolwiek zachowały się u niej jeszcze niewielkie lotki, alka olbrzymia była niezdolna do lotu. Około 80 okazów tego gatunku znajduje się w muzeach; dwa spośród nich widzimy na ilustracji Z prawej strony - okaz wyrośnięty, z lewej nie­zupełnie dorosły, nie całkowicie wybarwiony.Alka olbrzymia należy do gatunków całkowicie wytępionych przez człowieka. Ten wielki ptak. o wysokości około 75 cm, do 1844 r był rozpowszechniony na całym północnym Głowa, szyja i grzbiet alki krzywonosa która ma około 45 cm długości, są niemal czarne a piersi, gardło i brzuch - białe. Biały prążek biegnie od oka do czarnego, wysokiego, spłaszczonego po bokach dzioba, opatrzonego u nasady poprzecznymi bruzdami, z których jedna jest również biała. Zamieszkuje kolonie ptaków morskich na wybrzeżach północnego Atlantyku. Jej miejsce gniazdowe w Europie położone najdalej na południu znajduje się na wyspie Helgoland. Głównym mieszkańcem ptasich gór na wybrzeżach północnego Atlantyku i Pacyfiku jest nurzyk pod-bielały Jego dziób nie jest bocznie spłaszczony. Piersi, brzuch i końce lotek pierwszego rzędu są białe, pozostałe upierze­nie - czarne. Gatunek ten występuje w dwóch rasach osobniki jednej z nich osiągają 40 cm dłu­gości, a drugiej 45 cm. Pierwsze mają krótszy i sil­niejszy dziób i jasną kreskę na górnej połowie dzioba. Mniejsza rasa gnieździ się tylko na Dalekiej Północy, podczas gdy większa sięga w Europie do Portugalii, a w Ameryce Północnej - do Kalifornii. W wielu okolicach, np. na Islandii, spotyka się obie rasy. W koloniach występują również osobnikiszczególnej odmiany barwnej - z wąskim, jasnym pierścieniem wokół oka i odchodzącą od niego do tyłu cienką smugą Im dalej ku północy, tym więcej spotyka się tak ubarwionych osobników. Na Wyspach Niedźwiedzich jest ich więcej niż właści­wej odmiany. Na góry ptasie przylatują obie formy w kwietniu lub na początku maja. Odbywają wó­wczas zaloty na skałach lub na otwartym morzu. gdzie urządzają zabawy pływackie, w czasie których całe stada z głośnymi okrzykami razem latają i wspólnie nurkują. Na miejscach gniazdowych od­bywają się zaciekłe walki o lepsze stanowiska. Często zdarza się. że w czasie walki dwóch ptaków wybrane miejsce zajmuje trzeci. Samica znosi jedno jajo o bardzo grubej skorupie, rozmaicie zabar­wione - od białego do ciemnozielonego z ciemnymi plamkami. Ma ono swoisty kształt bąka, który sprawia, że może się toczyć tylko na małej prze­strzeni, tak że rzadko spada nawet z wąskich półek skalnych. Przy zmienianiu się dorosłych ptaków na gnieździe pozdrawiają się one rżącymi okrzyka­mi „gaa-gahaha". Stare ptaki odróżniają swego potomka od innych, nawet w tłoku na skale, i od­pędzają obce pisklęta. Wszystkie ptaki żyjące na skalistych wybrzeżach mórz na dalekiej północy szukają i znajdują pożywienie w morzu. Ich liczba sięga tu setek tysięcy. Zgodnie gnieżdżą się na małej przestrzeni różne gatunki alk i mew, a także nieliczne gatunki kaczek. Stale pojawiającym się nieproszonym go­ściem jest sokół, dla którego góry ptasie stanowią niewyczerpany magazyn pokarmu.Na Oceanie Lodowatym, na północnym Pacyfiku i Atlantyku występuje nurzyk białoskrzydły o długości 35 cm. a więc większy od gołębia. Jego szata godowa jest jednoli­cie czarna, z dużą białą tarczą na skrzydle, a nogi czerwone. Poza okresem godowym spód jego ciała jest biały, a wierzch w białe plamy. Nie gnieździ się bezpośrednio nad morzem, niewielkie kolonie spotykano na wysokości 600 m n. p. m.. a znane są skalne miejsca gniazdowania znacznie oddalone od morza. Nurzyk składa przeważnie dwa jaja w szczelinach skalnych, jamach pod kamieniami lub między skałami na gołej ziemi. Ojczyzną kaniugi małej , najmniejszego przedstawiciela tej rodziny, są wy­brzeża Morza Beringa i Aleuty. Wierzch jej ciała jest czarny, spód biały. Głowę na czole stroją nieco wydłużone piórka, a na nasadzie dzioba zna|duje się wyrostek rogowy. Ozdoby te występują tylko w stroju godowym. Podobny obszar zamieszkuj papugodziób Ma on także wierzch ciała czarny, a spód biały, odznacza się jednak po­marańczowym, zakrzywionym ku górze dziobem. Do alk zaliczamy także krewniaków maskonura papuziego którego cechuje wysoki, spłaszczony po bokach i szczegól­nie w okresie gniazdowym barwny dziob. Gnieździ się on na trawiastych wyspach, gdzie nogami i dzio­bem wygrzebuje długie nory o głębokości 2 m. W norze składa jedno ja|o. Wyrośnięty ptak ma 35 cm długości Podobnie spłaszczony dziob spotykamy u maskonura złotoczubego osiąga­lnego długość ciała 40 cm Zamieszkuj azptyckie i amerykańskie wybrzeża północnego Pacyfiku, sięgaiąc na południe do Kalifornu Jednobarwnie brązowe upierzenie ozdabiają białe prążki na gło­wie i białe wydłużone piorą po obu bokach ciemie­nia Odmiennie niż inne alki. stoi on i biega nie na tylnej stronie skoku, lecz bardzo zgrabnie na pal­cach. Jest bardzo dobrym lotnikiem i wznosi się nawet na bardzo duże wysokości. Gdzieniegdzie gatunek ten występuje bardzo licznie. Na |edne| z wysp Morza Beringa o powierzchni 12 km stwierdzono występowanie 100 000 par tego ga­tunku