Reklama
Trawa z rolki
A A A

Zięba

Zięba ma 15 cm długości. Jej charakterystyczną cechą są dwie białe przepaski na skrzydle, dające się rozpoznać już u młodych, gdy tylko opuszczą gniazdo Spód samca jest rudy, grzbiet kasztanowaty, a ciemię i kark niebieskopopielate.Barwa ta zacho­wuje się i w szacie zimowej, kiedy czerń głowy zostaje zastąpiona barwą szarą. Oj­czyzną jera są lasy na północy Europy i Azji, gdzie gnieździ się przeważnie na brzozach, ale również na drzewach iglastych. Od października mniejsze lub większe stada tych zięb odwiedzają lasy bu­kowe i pola Europy środko­wej. Tworzą one także mie­szane stada z innymi łuszcza­kami, przede wszystkim zię­bami, aby w marcu lub kwietniu znowu powrócić do swej północnej ojczyzny. Cechą grubodzioba szczególnie wpadającą w oko jest jego potężny dziób który na wiosnę jest niebieskosza-ry, a w zimie jasnoperłowy Samiec jest z wierzchu brązo­wy, dół głowy ma żółtobrą-zowy, a kark szary. Skrzydła są granatowe, gardło i kantar czarne. Miejscami grubodziób występuje licznie, głównie w lasach liściastych, starych ogrodach i parkach, gdzie chroni się w koronach drzew. Odżywia się pączkami, nasio­nami i pestkami, które wy-dziobuje nawet z twardych owoców. W lecie łowi owady, którymi żywi pisklęta. Gniaz­do buduje wysoko w gałę­ziach drzewa. Samica składa w nim 5-6 jaj, które wysia­dują oboje rodzice. Obszar występowania grubodzioba rozciąga się od Afryki pół­nocno-zachodniej przez Eu­ropę i Azję do Japonii.Wschódnioazjatycki grubodziób czarnogłowy ma stosunkowo mały obszar lęgowy, ograniczony do dorzecza Amuru oraz północnych i południowych Chin. jego dziób nie jest tak wielki, jak u naszego ga­tunku. Samca charakteryzuje czarna głowa i czarne skrzydła z metalicznym połyskiem. Koniec złożo­nego skrzydła lśni jednak bielą. Grzbiet jest brą­zowy, a spód szary. Samica, którą widzimy na ilustracji w trakcie karmienia piskląt, nie ma czar­nej głowy. Zamieszkuje lasy liściaste i mieszane, do wnętrza tajgi nie wnika. Samica wysiaduje 3—5 jaj i w tym okresie jest karmiona przez samca .Samica jest spokojnym i nie zwra­cającym uwagi ptakiem, którego cichy głos słyszy się rzadko. Samiec ma wspaniale czerwoną pierś i tej samej barwy boki głowy, czarną czapeczkę i podbródek, czarne końce skrzydeł i ogon, kuper - biały U samicy barwa czarna jest zastąpio­na szarobrązową. Gil zamieszkuje lasy Europy i sy­beryjskiej tajgi po Japonię i Kamczatkę. Jego melo­dyjne gwiżdżące dźwięki wabiące słyszy się znacz­nie częściej niż skrzypiące i brzęczące tony bez­pretensjonalnej piosenki, którą wykonuje także Dziwonia jest wielkości gila (15 cm długości) i ma tak samo krótki, silny dziób. Samiec jest karminowy z sza-robrązowym ogonem. Bru­natne skrzydła są ożywione niewyraźnymi przepaskami. Samica i młode mają brązowy wierzch, a spód ciała żółto-brązowy. Dziwonia zamie­szkuje północną Europę i umiarkowaną strefę Azji. Na południu dociera do Kau­kazu. Persji i gór środkowo-azjatyckich. Obecnie jej za­sięg rozszerza się w Europie ku zachodowi, tak że w nie­których miejscach dotarta już do Europy środkowej. krzewów w pobliżu wody lub w gęstych lasach z gęstym podrostem. W Azji dochodzi do 3700 m n. p. m. Jej śpiew jest donośny i składa się z 4-5 silnych fletowych gwizdów. Ogólnie znany dzwoniec jest niemal wielkości wróbla, więc niekiedy jest z nim mylony, szczególnie gdy żyje w mie­ście, a jego upierzenie jest zabrudzone. W rzeczywistości jest on oliwkowozielony z żół­tozielonym kuprem i lśniąco żółtymi piórami w skrzydłach i ogonie. Samica ma w upie­rzeniu mniej barwy żółtej i jest bardziej szara. Jego miły, dzwoniący śpiew prze­rywany jest od czasu do czasu trzepoczącym lotem godo­wym, przypominającym lot nietoperza. Z wyjątkiem głęczyżyków pojawiają się już w marcu, a jeszcze wcześniej - w lutym, gdy trzymają się jeszcze w stadach - możemy obserwować ich zaloty. Samiec podlatuje w górę i śpiewa z rozpostartymi w po­wietrzu skrzydłami. Jego śpiew jest bardzo deli­katnym, dźwięcznym świergotem. Samica umieszcza gniazdo bardzo wysoko, nierzadko 20 m nad zie­mią, ukrywając je tak dobrze w gałęziach drzewa iglastego, że trudno je znaleźć. W okresie gniazdo­wym czyżyki zachowują się bardzo cicho i nie rzucają się w oczy. W czerwcu i lipcu młode latają już po lesie, podczas gdy rodzice gnieżdżą się po raz drugi. Jak już wspomniano, czyżyki żywią się w zimie przede wszystkim orzeszkami olchy i brzo­zy, w lecie zaś suchymi owocami i nasionami róż­nych roślin.Samce i samice szczygła mają bardzo piękny wzór na głowie. Ob­szar występowania szczygła pokrywa się niemal z obszarem występowania dzwońca. Piękny śpiew samca składa się z szeregu jasnych tonów. Samiec śpiewa siedząc na gałęzi lub na wysokiej roślinie. Gniazdo szczygła znajduje się na drzewie liściastym, tylko wyjątkowo jest umieszczone na iglastym, na najbardziej skrajnej gałęzi. Oba dorosłe ptaki kar­mią pisklęta początkowo owadami, później nasio­nami rozmiękczonymi w wolu. W Europie środko­wej szczygieł jest ptakiem koczującym, od czasu do czasu podejmującym dalekie wędrówki w kierunku południowym i zachodnim. Jednakże większość osobników zimuje na miejscu. Na terenie swego występowania szczygieł tworzy 19 rozmaitych ras geograficznych, z których wschodnie różnią się od zachodnich jasnoszarą barwą wierzchu ciała i bra­kiem czarnego ubarwienia na głowie. Ocena śpiewu poszczególnych gatunków ptaków jest zawsze subiektywna, jednakże wszyscy zga­dzają się, że wśród łuszczaków europejskich mako­lągwa jest jednym z najlepszych śpiewaków. Na szarej głowie ma ona karminową czapeczkę i tej samej barwy plamka zdobi pierś. Spód jest szarobrązowy. grzbiet brunatny. Samica jest podobnie ubarwiona, ale brak w jej upierzeniu barwy karminowej. Na ilustracjach widzimy młode ptaki w prążkowanym upierzeniu. Śpiew samców składa się z bogatej skali metalicznych fletowych i ćwierkających dźwięków. Środowiskiem ich życia są suche, otwarte miejsca z rzadko rozrzuconymi krzewami; szczególnie lubią jałowce. Gnieżdżą się, trzymając z innymi w nie­wielkich grupach, niemal na każdym cmentarzu, w parkach, na ugorach porośniętych krzewami, unikają zaś głębokich lasów. Obszar występowania makolągwy pokrywa się z występowaniem szczygła. Na wschód sięga do Turkiestanu i zachodniego Pakistanu. W kwietniu, po powrocie z zimowisk, samica, której bezustannie towarzyszy sa­miec, w ciągu 48 godzin bu­duje gniazdo. Z reguły jest ono umieszczone nisko nad ziemią w gęstym krzewie lub nadrzewie W wyborze miejsca na gniazdo mako­lągwy nie są wybredne, szczególnie jednak przycią­gają je kuliste grochodrzewy i klony oraz porastające pa­górki jałowce. W większym stopniu niż inne łuszczaki makolągwa żywi się nasiona­mi, a owady zbiera tylko od czasu do czasu. Po zakończe­niu okresu lęgowego mako­lągwy gromadzą się w stada i odwiedzają ugory oraz nieużytki porośnięte chwa­stami.Wierzch jej ciała jest jasny - żółto brązowy z licz­nymi czarnymi prążkami. Boki głowy i gardło sa białe z lśniącą karminową przepaską sięgająca po obu stronach do uszu. Spód ciała jest brązowożółty z wąskimi prążkami, brzuch zaś kasztanowaty. U samicy brak jest karminowej przepaski na gardle i kasztanowatej plamy na brzuchu. Żyje w prze­świetlonych lasach całej środkowej i wschodniej Afryki. Brak jej w puszczach i pustyniach. Żywi się ziarnem, przede wszystkim nasionami traw. Zwykle trzyma się stadami, tak że poza okresem godowym pojedyncze pary spotyka się rzadko. Czeczotkę cechuje czerwone czoło i czarny podbródek. U samca także pierś pokryta jest czerwonawym nalotem. Poza tym jest ona z wierzchu brązowa, od spodu biaława, ciemno nakrapiana. Silny dziob nadaje się znakomi­cie do wyciągania suchych orzeszków z szyszkowatych owocostanów brzozowych i olchowych, które stanowią jej główny pokarm również w zimie. Czeczotka jest pta­kiem północnym, zamieszku­jącym eurazjatycką i amery­kańską tundrę na północ od granicy lasu. Mniejsza i ciem­niej ubarwiona rasa zamiesz­kuje góry Europy środkowej i Anglii. W zimie rasy górskie zlatują.na niziny, a północne wędrują na południe, tak że w niektórych latach pojawia­ją się licznie również w Euro­pie środkowej.